Mijn naam is Anand Manbodh. Veel mensen kennen mij tegenwoordig als vastgoedondernemer en maatschappelijk ondernemer, maar mijn verhaal met eten begon al veel eerder.
Als kind stond ik regelmatig in de keuken en keek ik mee hoe binnen onze familie Surinaamse gerechten werden bereid. Wat ik toen nog niet volledig besefte, was dat achter dat eten een familiegeschiedenis zat die al generaties eerder was begonnen.
EFD is voor mij daarom meer dan een restaurant of een onderneming.
Het is een familieverhaal.
Een verhaal dat begon in Suriname, met mijn opa en oma, verderging met hun dochters in Den Bosch en dat wij vandaag als volgende generatie voortzetten.
Onze familie is van Surinaams-Hindoestaanse komaf.
Het verhaal begint bij mijn nani, het Hindoestaanse woord voor oma. Haar naam was Cecile, maar als kind noemde ik haar liefkozend Sisi.
Mijn oma groeide op in Suriname en was een harde werker en ondernemer van nature. Ze molk koeien, kweekte eenden en kippen en verkocht wat ze zelf produceerde.
Mijn nana, het Hindoestaanse woord voor opa, werkte in het Surinaamse regenwoud, waar hij bomen kapte. Zwaar werk, maar alles met hetzelfde doel: het gezin vooruithelpen.
Hard werken en ondernemerschap zaten dus al vroeg in onze familie.
In 1975, rond de onafhankelijkheid van Suriname, besloot mijn oma met haar tien kinderen naar Nederland te komen om hier een nieuw leven op te bouwen.
De eerste jaren waren niet gemakkelijk. Het gezin werd eerst opgevangen in Sneek en kreeg later een woning toegewezen in Den Bosch. Werk vinden was moeilijk en uiteindelijk vond mijn oma werk in de schoonmaak.
Maar het ondernemerschap bleef in haar bloed zitten.
In 1985 stond zij tijdens het Bevrijdingsfestival op de Parade in Den Bosch voor het eerst met haar Surinaamse eten voor een groot publiek.
Het werd een succes. Jaar na jaar keerde mijn oma terug naar de Parade, waar zij vele bezoekers liet kennismaken met Surinaamse gerechten en de smaken waarmee wij binnen onze familie waren opgegroeid.
Zo werd eten niet alleen iets wat binnen onze familie werd gedeeld, maar ook een manier om onze cultuur en gastvrijheid met anderen te delen.
De liefde voor Surinaams eten werd vervolgens doorgegeven aan haar dochters.
In 1998 opende mijn mousi Gita Sampat in Den Bosch Tropische Winkel Gita. Mousi is het Hindoestaanse woord voor de zus van je moeder.
Voor mij is zij altijd veel meer geweest dan alleen mijn tante. Ik zie haar als mijn tweede moeder. Daardoor ben ik van jongs af aan nauw betrokken geweest bij alles wat zij samen met mijn moeder heeft opgebouwd.
In Tropische Winkel Gita werden tropische levensmiddelen verkocht, maar ook Surinaamse maaltijden bereid. Enkele jaren later groeide dit verder uit tot Restaurant Gita.
De markt veranderde. Tropische producten werden steeds makkelijker verkrijgbaar in reguliere supermarkten. Daardoor verschoof de aandacht steeds meer naar waar de echte kracht lag: het bereiden van eten.
Zo ontstond Roti Shop Exotica, waar Surinaamse gerechten centraal kwamen te staan.
Mijn mousi Gita werd daarbij jarenlang ondersteund door mijn moeder Maltie. Samen stonden zij in de keuken en zetten zij de familietraditie voort.
In 2018 werd het concept verder ontwikkeld tot EFD – Exotic Food & Drinks.
Een nieuwe naam en een nieuwe uitstraling, maar met dezelfde familiegeschiedenis en Surinaamse keuken als basis.
Inmiddels is de vorige EFD-generatie volledig gestopt met de dagelijkse werkzaamheden.
Waar zij zijn gestopt, gaan wij verder.
En dat doen we op onze eigen manier.
De wereld is veranderd en ook de horeca is veranderd. Tegenwoordig moet het sneller en efficiënter. We werken daarom met moderne apparatuur en hebben sommige bereidingsprocessen aangepast aan deze tijd.
Maar aan de basis willen we niet komen.
De authentieke kruiden, smaken en gerechten waarmee wij zijn opgegroeid, blijven het uitgangspunt.
We hoeven niet precies te koken zoals vroeger om die vertrouwde smaak te behouden. We nemen de familietraditie mee en combineren die met een moderne en efficiënte manier van werken.
En natuurlijk hebben we bij het finetunen nog altijd een goede vraagbaak. Als we twijfelen over een smaak, een bereiding of simpelweg willen weten “Hoe deden jullie dit vroeger?”, kunnen we altijd terugvallen op de kennis en ervaring van de vorige EFD-generatie.
Zij hebben het opgebouwd. Wij bouwen erop verder.
Ik ga niet zeggen dat wij de lekkerste roti hebben.
Dat vind ik te makkelijk.
Iedere Surinaams-Hindoestaanse familie kent haar eigen recepten, smaken en herinneringen. En voor veel mensen zal het eten van hun eigen moeder of oma altijd nét het lekkerst blijven.
Waar EFD voor mij om draait, is iets anders.
We willen de Surinaams-Hindoestaanse gastvrijheid waarmee wij zelf zijn opgegroeid blijven uitdragen en goed Surinaams eten toegankelijk houden voor een breed publiek.
Daar hoort voor ons ook betaalbaarheid bij.
Buiten de deur eten wordt steeds duurder. Wij willen dat je bij EFD gewoon kunt binnenlopen voor een goede maaltijd, zonder dat daar een ingewikkelde rekening tegenover staat.
Daarom kiezen we bewust voor duidelijke prijzen en complete maaltijden, waarbij bij onze hoofdgerechten standaard een drankje is inbegrepen.
Geen onnodige poespas. Gewoon goed eten, vertrouwde smaken, een drankje erbij en een prijs die toegankelijk blijft.
Want lekker buiten de deur eten moet wat ons betreft niet alleen voor bijzondere momenten zijn.
Dat is voor ons óók gastvrijheid.
En het familieverhaal stopt niet bij onze generatie.
Ook Romy Sampat, dochter van mijn mousi Gita, groeit mee binnen EFD. Haar passie ligt bij gebak, desserts en patisserie. De komende jaren wil zij zich verder verdiepen in Surinaamse desserts en smaken.
Romy is volop bezig haar vakmanschap verder te ontwikkelen. En eigenlijk kunnen we ons geen mooiere plek voorstellen om dat te doen dan EFD.
Een plek waar zij kan experimenteren met traditionele Surinaamse smaken, nieuwe combinaties kan ontdekken en haar eigen stijl verder kan verfijnen.
Niet alles hoeft daarbij meteen op het vaste menu te staan. Juist door te proberen, te proeven en verder te ontwikkelen, kunnen nieuwe desserts ontstaan die passen bij zowel onze achtergrond als de volgende generatie EFD.
Zo krijgt ook zij de ruimte om iets nieuws aan het familieverhaal toe te voegen.
Want dat is uiteindelijk waar EFD voor staat:
we bewaren waar we vandaan komen, maar geven iedere generatie de ruimte om er iets van zichzelf aan toe te voegen.
Familie. Hard werken. Gastvrijheid. En liefde voor eten.
Wat ooit begon in Suriname, verder groeide op de Parade in Den Bosch en daarna vorm kreeg in onze eigen winkels en restaurants, leeft vandaag voort in EFD – Exotic Food & Drinks.
Een modern concept met een familiegeschiedenis die generaties teruggaat.
En voor mij is dat misschien wel het belangrijkste:
dat het verhaal dat mijn oma ooit begon niet verloren gaat, maar met iedere generatie een nieuw hoofdstuk krijgt.
EFD – Exotic Food & Drinks
SurinaaMMMs lekker…
Maak er een menu van met teloh + drankje (Fernandes, Coca-Cola, Coca-Cola Zero, Fanta, Sprite, plat water of bruisend water). Meerprijs: €5,-
Maak er een menu van met teloh + drankje (Fernandes, Coca-Cola, Coca-Cola Zero, Fanta, Sprite, plat water of bruisend water). Meerprijs: €5,-
